Je gevel ziet er niet meer uit, of je hebt binnen een klamme muur. Dan komen er drie oplossingen voorbij die op internet allemaal even goed klinken: opnieuw voegen, reinigen en impregneren, of er beplating overheen. Ze doen alle drie iets anders, ze kosten sterk uiteenlopende bedragen, en twee ervan lossen je probleem niet op als je de verkeerde kiest. Dit stuk helpt je kiezen.
Doe eerst de krastest
Pak een sleutel of een schroevendraaier en kras stevig over een voeg, het liefst aan de zuidwestkant van je huis, want die vangt de meeste regen en wind.
- De voeg is hard en er komt niets af. Je voegwerk is nog gezond. Is de gevel alleen groen of vies, dan volstaat reinigen.
- Er komt zand af en je maakt een groef. De voeg is verzand. De cement is uitgespoeld en er zit alleen zand meer. Dit houdt geen water tegen en moet vervangen worden.
- De voeg ligt zichtbaar terug ten opzichte van de steen. Er is al materiaal weg. Vervangen.
- Je ziet witte uitslag op de stenen. Er trekt vocht door de muur dat zouten meeneemt. Vervangen, en kijk ook naar de goot en de raamdorpels.
De drie oplossingen naast elkaar
| Voegwerk vervangen | Reinigen en impregneren | Gevelbekleding | ||
|---|---|---|---|---|
| Prijs per m² | €35 tot €75 | €12 tot €30 | €100 tot €200 | |
| Gaat mee | 25 tot 40 jaar | Circa 10 jaar | 30 tot 50 jaar | |
| Lost vochtdoorslag op | Ja | Deels en tijdelijk | Ja | |
| Verandert het aanzicht | Nee, wel strakker | Nauwelijks | Volledig | |
| Isolatiewinst | Geen | Geen | Mogelijk, met isolatie erachter | |
| Vergunning nodig | Nee | Nee | Vaak wel aan de voorzijde | |
| Doorlooptijd rijwoning | 1 tot 2 weken | 2 tot 4 dagen | 1 tot 3 weken | |
| Wanneer kiezen | Voeg is verzand of ligt terug | Voeg is gezond, gevel alleen vies | Metselwerk is echt op, of je wilt isoleren |
Voegwerk vervangen, hoe het hoort
De meest gekozen route en in verreweg de meeste gevallen ook de juiste. Het werk zelf is niet ingewikkeld, maar er zijn twee dingen waar het misgaat als iemand het te snel doet.
Diep genoeg uithakken
Het oude voegwerk moet machinaal worden uitgehakt tot minimaal 15 millimeter diep, en niet alleen aan de oppervlakte worden weggeschraapt. Te ondiep uithakken betekent dat de nieuwe voeg geen houvast heeft en er binnen een paar jaar weer uitvalt. Dit is de reden dat sommige goedkope voegklussen na drie jaar opnieuw moeten.
De juiste mortel bij de juiste steen
Dit is subtieler en het gaat vaker mis. De voegmortel moet zachter zijn dan de steen. Zit er een harde cementvoeg op een zachte handvormsteen, dan gaat de steen bewegen en barsten in plaats van de voeg. Bij jaren 30 woningen in Tilburg zien wij dat regelmatig: iemand heeft er ooit een moderne cementvoeg in gedrukt en nu schilfert de steen af.
Voor oude, zachte stenen gebruik je een kalkrijke mortel. Voor moderne, hardere stenen mag de mortel steviger zijn. Wij stemmen dat af op wat we aantreffen en op wat in de straat gebruikelijk is. Meer over hoe wij dat aanpakken lees je op onze pagina over gevelrenovatie.
Reinigen en impregneren, en wanneer het genoeg is
Is je voegwerk gezond en is de gevel alleen groen of vervuild, dan is dit de goedkoopste ingreep die er is. Reinigen doen wij met lagedruk en een middel dat de steen niet aantast.
Impregneren is een waterafstotende behandeling die vocht buiten houdt maar de gevel wel laat ademen. Zinvol op een poreuze, op het weer gerichte gevel. Het gaat ongeveer tien jaar mee en het is geen oplossing voor slecht voegwerk. Impregneren over een verzande voeg is water afstoten aan de buitenkant terwijl het er via de voeg alsnog in loopt.
Gevelbekleding, wanneer wel
Beplating op een regelwerk voor de gevel verandert het complete aanzicht en verbergt metselwerk dat er echt niet meer uitziet. Je kunt er bovendien isolatie achter kwijt, wat het interessant maakt in combinatie met de ISDE-subsidie.
Het is de duurste route en niet altijd nodig. Kies het als het metselwerk zo verweerd is dat inboeten geen zin meer heeft, als je toch wilt isoleren, of als je een aanbouw of bijgebouw een ander karakter wilt geven. Bij onze overkapping met berging in Waalwijk kozen we voor zwarte gevelbekleding op een douglas constructie, wat een strak eigentijds beeld geeft.
Let op de vergunning: aan de achterzijde is beplating vaak vergunningvrij, aan de voorzijde vrijwel nooit. Lees daarover ons stuk over vergunningen voor dak en gevel.
Wat je meeneemt als de steiger er toch staat
- Raamdorpels en waterslagen. Verzakt of gescheurd betekent water dat direct in de muur trekt.
- Goten en hemelwaterafvoer. Een lekkende regenpijp naast je gevel is een veelvoorkomende oorzaak van vochtplekken die mensen aan het voegwerk toeschrijven.
- De aansluiting bij je kozijnen. Precies daar loopt water naar binnen als de kit faalt. Combineren met kozijnvervanging is dan ook logisch.
- Het dak. Eén steiger voor dak en gevel scheelt je een complete tweede opbouw en verdubbelt bij isolatie je subsidie.
Veelgestelde vragen over gevelonderhoud
Wat kost voegwerk vervangen per m2?
Reken op 35 tot 75 euro per vierkante meter geveloppervlak, inclusief het machinaal uithakken van het oude voegwerk, opnieuw voegen en de steiger. De prijs hangt af van de hoogte, de bereikbaarheid, het voegprofiel en of er ook metselwerk hersteld moet worden. Sierverbanden en diepe profielen kosten meer arbeid. Zie gevelrenovatie.
Hoe weet ik of mijn voegwerk vervangen moet worden?
Doe de krastest: kras met een sleutel stevig over een voeg aan de zuidwestkant van je woning. Komt er zand af of maak je een groef, dan is de mortel verzand en houdt hij geen water meer tegen. Andere signalen zijn voegen die duidelijk terugliggen ten opzichte van de steen, witte zoutuitslag en klamme binnenmuren.
Is impregneren een alternatief voor nieuw voegwerk?
Nee. Impregneren maakt het geveloppervlak waterafstotend, maar als je voeg verzand is loopt het water er via die voeg alsnog in. Je stelt het probleem hooguit even uit. Impregneren is bedoeld voor een gevel met gezond voegwerk die alleen poreus is en veel weer vangt. Het gaat ongeveer tien jaar mee.
Waarom mag je geen hogedruk op oud metselwerk gebruiken?
Omdat je daarmee de gebakken buitenhuid van de steen wegspuit. Daaronder zit poreuzer materiaal dat vervolgens meer water opneemt dan voorheen. De gevel ziet er direct na de behandeling prachtig uit, maar je hebt hem kwetsbaarder gemaakt voor vorst en vervuiling. Wij reinigen daarom met lagedruk en een middel dat de steen niet aantast.
Welke voegmortel hoort bij mijn steen?
De hoofdregel is dat de voeg zachter moet zijn dan de steen. Bij oude, zachte handvormstenen zoals in veel jaren 30 woningen gebruik je een kalkrijke mortel. Zit er een harde cementvoeg op zo'n steen, dan gaat de steen barsten en afschilferen in plaats van de voeg. Bij moderne, hardere stenen mag de mortel steviger zijn.
Kan voegwerk het hele jaar door?
Nee, voegen is weersgevoelig. Bij vorst kan de mortel niet goed uitharden en bij slagregen spoelt hij uit voordat hij op sterkte is. Ook extreme hitte is ongunstig, want dan droogt de voeg te snel. Wij plannen voegwerk daarom bij voorkeur van het voorjaar tot in het najaar en houden het weerbericht aan.
Niet zeker wat jouw gevel nodig heeft?
Joeri komt langs, doet de krastest, beoordeelt het metselwerk en de aansluitingen, en zegt eerlijk of je met voegwerk klaar bent of dat er meer moet gebeuren.